In samenwerking met

Thomas Rauarchitect

Duurzaamheid is overal, duurzaamheid is al wat de klok slaat. Maar met duurzaamheid alleen bereiken we niets. Als we echt een verandering willen, moeten we de hele maatschappij fundamenteel anders organiseren.

De mens is gast op de aarde. En zoals onze ouders het ons ongetwijfeld hebben aangeleerd, moeten we na een bezoek het huis van de gastheer of –vrouw netjes achterlaten. Dus ook de aarde. Ze is een gesloten systeem, waarin alles eindig is. Daarom moeten we alles ook zodanig faciliteren opdat niets verloren gaat.

Tijdelijk, maar permanente gevolgen
Een bezoek is tijdelijk, maar ook een toaster, een auto of een gebouw hebben een tijdelijk karakter. Daartegenover staat dat die tijdelijkheid in een gesloten systeem permanente consequenties heeft. De piramides in Egypte zijn 4.000 jaar geleden opgericht, omdat de farao’s een heel precies beeld hadden van hun graftombe. Nog steeds echter, moet het bestuur van Caïro elk jaar budget vrijmaken en -houden om deze immense bouwwerken te kunnen onderhouden.

Dienstverlening aan de mens
De manier waarop we naar gebouwen kijken, moet veranderen. Een gebouw is eigenlijk een dienstverlening aan de mens. We gebruiken de ruimte voor onze biografische ontwikkeling. Maar wat gebeurt er wanneer het gebouw niet meer nodig is? Waarom zorgen we er niet voor dat we de bouwstenen of grondstoffen die we gebruikt hebben, opnieuw kunnen gebruiken?

 

De tijdelijkheid van gebouwen maakt vastgoed tot losgoed, en maakt dat alles een optie wordt

 

Alles wordt een optie
De tijdelijkheid van gebouwen maakt vastgoed tot losgoed, en maakt dat alles een optie wordt. Niemand kent namelijk de toekomst, waardoor we ons daar ook niet helemaal op kunnen voorbereiden. Gelukkig zijn we alsmaar ‘duurzamer’ bezig, ‘groener’. En proberen we onze toekomst niet verder op het spel te zetten.

De drie stappen van transititie
Maar die duurzaamheid waar iedereen het over heeft, is slechts één stap in de richting van de transitie. Met duurzaamheid alleen bereik je niets. Duurzaamheid gaat over het optimaliseren van materialen, energie… over geld. Circulariteit daarentegen, gaat over hoe we binnen het systeem alles anders gaan faciliteren en andere contracten en businessmodellen gaan opstellen. Het nodige kapitaal hiervoor is communicatie. Maar de ware transformatie gaat over intelligentie. Intelligentie in de omgang met gebouwen, intelligentie om het hele systeem in vraag te stellen.

Denken veranderen en besparen
Helaas blijven we met zijn allen hangen op die duurzaamheid. Het is een comfortabel iets, waarbij we de dingen een klein beetje anders doen. Andere materialen gebruiken om toch ietsje duurzamer te zijn, is minder beangstigend dan je hele denken te veranderen. Toch loont het om uit die comfort zone te stappen, want als we anders naar dingen aankijken en ze op een andere manier gebruiken, kunnen we veel geld besparen.

Nog marge voor verbetering
We moeten dus naar die transformatie toe, maar we zijn er nog niet. Bij de meeste van onze ontwerpen kunnen we nu al 90 tot 92 procent van de grondstoffen recuperen. Er is dus nog marge voor verbetering. De wereld is als het ware een reusachtige kermis, die uiteindelijk opnieuw opgeborgen moet worden. De attractie is het spul, de kermismensen noemen we de spullenbazen. De spullenbazen bouwen de spullen op en weer af. Ook wij worden stilaan spullenbaas van losgoed.