Teleconferencing, flexibele werkuren en het ‘nieuwe werken’ hebben het klassieke kantoor ingrijpend veranderd. Die evolutie is nog steeds in volle gang, maar heeft tegelijkertijd ook nieuwe uitdagingen gecreëerd voor bedrijven.

The end of sitting, noemde de Nederlandse architectenstudio RAAF twee jaar geleden zijn visie op het kantoor van 2025. Een kluwen van vlakken waarop toekomstige werknemers niet alleen kunnen zitten, maar ook leunen én liggen: wat hun lichaam hen ook influistert op het moment. Het werkstuk ging de wereld rond en kreeg onder meer een plaats op de architectuurbiënnale van Chicago. Het geldt nu zo’n beetje als de blauwdruk van hoe het kantoor van morgen er effectief zou kunnen uitzien.

 

 

De kantoorinrichting is vandaag veel informeler en meer ingesteld op overlegAd Renders

 

 

Informelere inrichting

Want het ontraden van het ‘zittend gat’ speelt ook al een belangrijke rol in het kantoormeubilair dat vandaag wordt verkocht. “We zien al enorme veranderingen in de manier waarop het hedendaagse kantoor wordt ingericht ten opzichte nog maar tien jaar geleden”, zegt Ad Renders, algemeen directeur bij Drisag, een fabrikant van kantoormeubilair uit Herentals. “Waar vroeger iedereen zijn eigen afgesloten plaatsje had, is de kantoorinrichting van vandaag veel informeler en meer ingesteld op overleg.” Er wordt dikwijls niet meer naar een vergaderzaal getrokken om ergens over te vergaderen. Dat gebeurt aan centrale vergaderbankjes. Mensen zijn meer in beweging.

On the move

Die beweging strekt zich ook vaker en vaker uit tot buiten het kantoor. Het ‘nieuwe werken’, zoals dat wordt genoemd, begint meer en meer door te dringen tot bedrijfsorganisaties. Heel wat bedrijven hebben geen vast bureau meer voor hun werknemers en quoteren de prestaties van hun personeel op het halen van doelstellingen, niet op het aanwezig zijn van negen tot zes. Die verandering in de werkcultuur begon zich in de late jaren 90 al af te tekenen bij een aantal voortrekkers, zoals de Amerikaanse informaticagigant IBM, maar kwam de afgelopen zeven à tien jaar pas in een stroomversnelling terecht.

 

 

Nu alle kennis van het bedrijf in de cloud zit, neem je je kantoor overal mee naartoeDanny Goderis

 

 

Alles in de cloud

Ze werd volgens Danny Goderis, directeur smart applications bij de Leuvense onderzoeksinstelling Imec, vooral veroorzaakt door technologie: “De snelle opkomst van draadloos internet en cloud-infrastructuren heeft de functie van het kantoor compleet veranderd”, zegt hij. “Vroeger zat alle kennis en inhoud van het bedrijf in de hoofdzetel: alles zat in archiefkasten, en de medewerkers moesten daar dus ergens van in de buurt zijn. Dat is vandaag niet meer zo: nu al die content in de cloud zit, neem je je kantoor mee waar je je ook bevindt.”

Een beetje thuiskomen

Een andere uitdaging wordt het terugdringen van het lawaai dat wordt veroorzaakt door al dat overleg. Renders: “Er is een groot verschil tussen een kantoor dat wordt bevolkt door mensen die in stilte aan hun eigen bureau werken en een waarin er de hele dag door informeel wordt vergaderd. Het extra geroezemoes dat daardoor wordt veroorzaakt, moet worden teruggedrongen door de architectuur van de ruimte en nieuwe geluiddempende materialen die we tegenwoordig in het meubilair steken.”

Risico van vrijheid

Dat het kantoor in de toekomst nog fors zal veranderen betekent niet dat het zomaar zal verdwijnen. Het heeft zelfs een belangrijke functie erbij gekregen, namelijk de cohesie onder de werknemers bevorderen. “Door iedereen die enorme vrijheid te gunnen, gaan medewerkers ook individualiseren en daar zit een zeker risico in”, zegt Goderis. “De centrale kantoorruimte moet een plaats worden waar samenwerking wordt gestimuleerd, waar je het gevoel hebt dat je er naartoe moét om dingen face to face te overleggen. Anders voelt iemand zich snel ontheemd.”