Op 29 februari verklaarde Sven Gatz – minister van Cultuur, Media en Jeugd – het Burgerkabinet Jeugd voor geopend. Niet veel later werd het eerste opvallende voorstel door enkele leerlingen uit Aalst naar voren geschoven: een jeugdbeweging voor alle culturen. Wat denk jij, een goed idee?

 

Burgerkabinet Jeugd
Nu er zo’n 60 miljoen mensen wereldwijd op de vlucht zijn, wordt de solidariteit in Europa serieus op de proef gesteld. Dat is ook de Vlaamse jongeren niet ontgaan, zij worden als geen ander ondergedompeld in een zee van culturen. Het Burgerkabinet Jeugd wil die jonge stemmen aan het woord laten. Door te discussiëren, debatteren en op de proppen te komen met tal van voorstellen, werken ze mee aan hun eigen beleid. Het hoofdthema dit jaar? Hoe kan het ook anders: diversiteit.

Een jeugdbeweging voor alle culturen
De Vlaamse overheid doet al jaren inspanningen om de jeugddiensten toegankelijk te maken voor iedereen, maar die uitdaging heeft nogal wat voeten in de aarde. Het voorstel om een jeugdbeweging voor alle culturen op te richten, kwam er dan ook niet als een donderslag bij heldere hemel. “Ons jeugdwerk probeert al jaren de ondervertegenwoordiging van jongeren met een migratieachtergrond aan te pakken”, vertelt Sven Gatz. Sommige verenigingen weerspiegelen onze diverse maatschappij perfect, anderen slagen er maar niet in om hun vereniging wat meer kleur te geven.

Diversiteit laten bloeien
De minister wil het idee om een jeugdbeweging voor alle culturen op te richten zeker een kans geven. “Initiatieven om de diversiteit in het Vlaamse jeugdwerk te laten bloeien, bieden een antwoord op heel wat nieuwe maatschappelijke uitdagingen”, vertelt hij. “Als hier inderdaad vraag naar is en jongeren zelf het initiatief nemen om deze jeugdbeweging op te richten, kan dit een goed idee zijn.” Uiteraard hangen daar wel een aantal voorwaarden aan vast. “Zo moet er voldoende maatschappelijk draagvlak zijn, en moet de jeugdbeweging ook in één lijn liggen met onze democratische samenleving” aldus de minister.

Initiatieven om de diversiteit in het Vlaamse jeugdwerk te laten bloeien, bieden een antwoord op heel wat maatschappelijke uitdagingen – Sven Gatz

 

Traditioneel of open-minded?
Maar hoe komt het toch dat ons jeugdwerk zo traditioneel en blank blijft? Sportclubs en scholen representeren zowat alle continenten van onze planeet, maar of het nu Scouts, Chiro, of KSA is, anno 2016 behaalt Europa (wat zeg ik, België!) er nog steeds de absolute meerderheid. Leiding en groepsleiding van jeugdbewegingen geven nochtans aan dat ze zich volledig openstellen voor kansengroepen. Niet alleen voor jongeren van een andere origine, maar ook voor jongeren in armoede, met een beperking of holebi’s bijvoorbeeld.

Bruggen bouwen
Het probleem is dus niet dat ze niet welkom zijn, maar doordat dat de verenigingen niet goed weten hoe ze met hen in contact moeten komen gaan ze zelden actief op zoek. “De overtuiging leeft dat kansengroepen moeilijker te bereiken zijn”, vertelt Sven Gatz. Dat zou bijvoorbeeld kunnen komen doordat er weinig diverse jongeren in de omgeving wonen, financiële beperkingen zijn of de jongeren een andere geloofsovertuiging hebben. “Toch is het is belangrijk dat elke jeugdorganisatie zich binnen de eigen grenzen openstelt en eventuele drempels probeert weg te werken”, zegt Gatz.

 

kamperen

 

Gezocht: diversiteit
Jitta Loncke is hoofdleidster van Chiro Perk en beaamt dat de diversiteit in jeugdverenigingen niet plotsklaps zal verschijnen. Toch lijkt een jeugdbeweging voor alle culturen haar niet de oplossing. “We moeten ons best doen om andere culturen te integreren in onze bestaande jeugdbewegingen, anders blijft die kloof in stand gehouden”, legt ze uit. “Ook in onze Chiro zijn er niet veel kinderen met een migratieachtergrond, maar dat wil niet zeggen dat we er niet voor openstaan! Zowel tijdens het jaar als op kamp houden we – door bijvoorbeeld halal vlees te voorzien – rekening met de verschillende achtergronden binnen onze jeugdbeweging. Het probleem is dat de zoektocht naar diversiteit stroef verloopt, misschien kan de overheid daar nog meer op inzetten?”

 

We moeten ons best doen om andere culturen te integreren in onze bestaande jeugdbewegingen – Jitta Loncke

Bruggen bouwen
Uit de resultaten van het Burgerkabinet is gebleken dat het inderdaad belangrijk is dat er verschillende organisaties naast elkaar blijven bestaan. “Als overheid moeten we inzetten op ontmoeting”, zegt de minister. We moeten verbindingen slaan tussen verschillende werkingen. Nu verloopt de participatie inderdaad grotendeels in gescheiden circuits.” De jeugdsector schrijft momenteel zijn beleidsnota’s uit voor 2018-2021. Daarin verwacht de minister dat elke vereniging voor haar type werking bekijkt welke inspanningen ze kan leveren. “Het is geen verplichting, maar wel een stimulans die verenigingen ertoe moet aanzetten om binnen de vereniging op zoek te gaan naar manieren om die kansengroepen te bereiken”, aldus Sven Gatz.

Vlaamse jeugd
Een gemeenschappelijk circuit lijkt inderdaad de oplossing. Want dat jongeren met een migratieachtergrond sensibiliseren niet vanzelfsprekend is, staat vast. Maar ook van de Vlaamse jeugd voelt slechts een bepaald percentage zich aangetrokken tot jeugdbewegingsactiviteiten. Gatz: “Uit het burgerkabinet bleek eerder al dat ook Vlaamse ouders het niet altijd even evident vinden om hun kinderen naar een jeugdbeweging te sturen. Vooral de gemengde groepen, te korte rokjes, de zomerkampen en spelletjes waar kinderen vuil van worden lijken ouders af te schrikken.”

Te korte rokjes en spelletjes waar kinderen vuil van worden lijken ook Vlaamse ouders af te schrikken – Sven Gatz

Grenzen verleggen
Nergens voor nodig, toch? Het jeugdwerk in Vlaanderen staat sterk in zijn schoenen. Sterker nog: jeugdverenigingen zijn nergens ter wereld zo populair als in Vlaanderen. Ze zijn stabiel, hebben een goed imago en kunnen tegen een stootje. Het wordt dus tijd om grenzen te verleggen, om te experimenteren. Dus hoe kunnen we elkaar ontmoeten in onze vrije tijd? Hoe geven we kleur aan onze jeugdbewegingen? Hoe geven we de traditie van ons jeugdwerk door aan de volgende generatie, waarin diversiteit centraal zal staan? Hopelijk kan de nieuwe garde in het Burgerkabinet Jeugd een antwoord formuleren op al deze vragen, en van diversiteit een vaste waarde in het Vlaamse jeugdwerk maken.