Jean-Pierre Clamadieu staat ondertussen vijf jaar aan het roer van de dynamische transformatie van Solvay. Met succes. En met het besef dat kansen gegrepen moeten worden en uitdagingen aangegaan. Zowel inzake milieu, de digitalisering als geopolitiek.

Helemaal volgeboekt, maar met een brede glimlach, ontvangt Jean-Pierre Clamadieu ons op de Solvay Campus in Neder-Over-Heembeek. Onder de impuls van de 59-jarige Fransman is Solvay van de oude koers afgeweken: minder inzetten op pure chemie en meer op high performance materialen voor auto’s, vliegtuigen, smart devices en zelfs de gezondheidszorg.

Wat is uw ondernemingsfilosofie?
“Neem de moeite om jezelf in vraag te stellen, jezelf opnieuw uit te vinden en aan te passen. De wereld evolueert namelijk snel en onophoudelijk.”

 

Jean-Pierre Clamadieu ©Ian Hermans
©Ian Hermans

Om te vermijden dat het een grote wanorde wordt, dient de globalisering gereguleerd te zijn

 

Moet elke onderneming diversifiëren en uitbreiden om succesvol te worden?
“Diversifiëren en uitbreiden zijn de natuurlijke wegen die bedrijven bewandelen, maar het gaat er juist om die vakgebieden te identificeren waar je je als bedrijf op wilt toeleggen. Solvay heeft de strategische keuze gemaakt om verder uit te breiden in geavanceerde kunststofmaterialen, composieten en polymeren, voor de autoindustrie, luchtvaart, smart devices, medische producten zoals gebitsprotheses… Daarnaast richten we ons op formuleringen van vloeistoffen voor bijvoorbeeld shampoos en in specialistische toepassingen in de landbouw of olie- en gaswinning. De inzet is niet de grootte van de groep, het aantal werknemers of onze omzet van 11 miljard euro, nee. De kracht ligt in het verschil dat we kunnen maken door de juiste keuzes voor onze groei en ontwikkeling, in de regionale of lokale benadering dicht bij onze klanten en de vaardigheden van onze teams. Een heldere, lange termijn, duurzame strategie is de sleutel tot succes.”

Jullie materialen zijn zeer in trek in de auto-, luchtvaart- en treinsector. Drie manieren van transport waar u een mooie toekomst in ziet?
“Dat zijn inderdaad de belangrijkste afzetmarkten voor onze metaalvervangende materialen. De toekomst van schonere mobiliteit en personentransport ziet er immers rooskleurig uit. Vliegtuigconstructeurs laten ons weten dat hun markt elke 15 jaar verdubbelt. We zien bovendien een sterke vraag in de mobiliteitssector naar nieuwe mogelijkheden op het vlak van technologie, milieu en producten. Zoals elektrische en zelfrijdende auto’s.”

 

Het is altijd goed om te weten welke vlag je beschermt in geval van buitenlandse perikelen

 

Welke tendensen ziet u opkomen?
“Veel heeft te maken met digitalisering. Het speelt een sleutelrol in de relatie met onze klanten, bijvoorbeeld hoe we onze efficiëntie kunnen vergroten door het delen van data, en met het functioneren van onze fabrieken die door gedetailleerdere analyses bijvoorbeeld de productie kunnen verbeteren. Maar ook voor onze werknemers, door het gebruiksvriendelijker maken van interne systemen bijvoorbeeld via smartphones. Dan is er 3D-printing, waar onze teams in Italië en Frankrijk aan werken. We zien er veel potentieel in en het kan de boel op zijn kop zetten. Stel je voor dat je wisselstukken van een vliegtuig op aanvraag tijdens de vlucht kunt fabriceren en dat het onderdeel dan bij de landing klaar ligt voor montage. Onze materialen sluiten perfect aan bij deze moderne technieken, die performantie, mechanische weerstand en lichtheid eisen.” 

Voor welke belangrijke uitdagingen staan internationale bedrijven in de komende 10 jaar volgens u?
“Ten eerste, de steeds volatielere geopolitiek. We gokten op een toenadering tussen Rusland en Europa, maar de kloof is vergroot. Brexit leek ondenkbaar, maar het is een feit! De Verenigde Staten van Trump keren zich af van de vrije handel, waar China nu de nieuwe kampioen in wil worden. Je moet je  kunnen aanpassen aan deze kenteringen. De tweede uitdaging ligt in het voortdurend bieden van innovaties aan klanten, in alle markten en overal ter wereld. De derde is het aantrekken van de beste, getalenteerde werknemers.”

 

Jean-Pierre Clamadieu ©Ian Hermans
©Ian Hermans

De steeds volatielere geopolitiek vormt een erg grote uitdaging

 

De economische globalisering wordt sterk bekritiseerd. Wat moet er gebeuren opdat mensen hun mening herzien?
“We mogen niet vergeten dat mondialisering voor velen de armoede heeft teruggedrongen en welvaart heeft gecreëerd. Maar inderdaad, om te vermijden dat het een grote wanorde wordt, dient de globalisering gereguleerd te zijn en het is zaak de regels van de wereldhandelsorganisatie op te volgen en na te leven. Europa moet daar standvastig in zijn. Maar het is ook aan ondernemingen om hun werknemers en stakeholders het positieve van de globalisering te laten inzien. In ons geval dragen wij als Europees bedrijf op bepaalde vlakken onze culturele waarden uit.”

Welke?
“Wij hebben bijvoorbeeld Solvay Cares opgericht voor al onze 27.000 werknemers. Dat is een minimumstandaard van sociale zekerheid naar Europese normen voor wat betreft ouderschapsverlof, invaliditeit, overlijden en ernstige ziekten. Zo is er volledige inkomensbescherming tijdens ouderschapsverlof, met 14 weken voor de moeder en één week voor de co-ouder, of het nu in China, India, de VS of elders is. Dit initiatief is concreet, positief en symboliseert een bedrijf dat zijn waarden en respect voor mensen uitdraagt. Onze werknemers overal ter wereld moeten zich op hun gemak kunnen voelen. Het opvangen van onverwachte wendingen in het leven, zoals een ernstig ziekte, verschilt in Europa bijvoorbeeld met de VS. Elke onderneming kan, op zijn manier en schaal, dit soort initiatieven nemen. Je mag nooit zeggen: ‘ik kan niets betekenen, dit is te omvangrijk voor mij’.”

U wordt beschreven als een fervent voorstander van duurzame ontwikkeling, van CO2-vermindering… Zou het milieu gewoonweg niet per definitie dé prioriteit moeten zijn?
“Natuurlijk. Elke onderneming, klein of groot, zou zich er op een serieuze manier mee moeten bezighouden. Bovendien, in elke discussie die wij met onze klanten voeren komt duurzaamheid steevast aan bod. Wij pakken hun uitdagingen aan door oplossingen en producten te bieden met een lagere impact op het milieu. Duurzaamheid is een groeimotor voor onze groep. We verkopen zo veel hoogtechnologische producten aan bijvoorbeeld de auto-industrie omdat ze voertuigen lichter maken, het brandstofverbruik en CO2-uitstoot verminderen, en dienen om nieuwe, propere technologieën te initiëren. Elektrische en hybride voertuigen bieden daarbij geweldige kansen. Aan de andere kant verslindt onze industrie energie en is ze een belangrijke bron van broeikasgassen. We hebben dus voor Solvay enkele ambitieuze doelen opgesteld, onder andere om in 10 jaar onze koolstofintensiteit te verminderen met 40 procent.”

Solvay heeft meer dan 27.000 werknemers, 140 sites in 58 landen, een omzet van bijna 11 miljard euro. In welke mate is Solvay nog Belgisch?
“Solvay is zeer Belgisch! Dat blijkt uit zijn 154-jarige geschiedenis. Uit het aandeelhouderschap: leden van de familie Solvay maken ongeveer een derde uit van de aandeelhouders en zijn vertegenwoordigd in de raad van bestuur. En natuurlijk omdat het hoofdkwartier hier stevig verankerd is. Bovendien is het altijd goed om te weten welke vlag je beschermt in geval van buitenlandse perikelen. In alle gevallen is het de Belgische driekleur. Als ik naar minister Reynders of de premier Michel bel en zeg: ‘we hebben een probleem in dit dossier, we moeten echt even samenzitten’, dan is het antwoord altijd: ‘ja, natuurlijk’.”

Welke persoonlijke droom wilt u nog verwezenlijken?
“Ik droom ervan om plekken te bezoeken die me fascineren, zoals Patagonië. Ik wil ook graag mijn vliegbrevet halen en zal zeker geen nee zeggen tegen een wereldreis aan boord van de Solar Impulse, het vliegtuig dat werkt op zonne-energie.”