Spaarders en beleggers kunnen bijdragen tot een betere wereld door rechtstreeks of onrechtstreeks te investeren in projecten die niet alleen winst beogen, maar die tegelijk een verhoogde aandacht hebben voor het milieu, sociale relaties en het belang van toekomstige generaties. In dit geval wordt er dan gesproken over ethisch sparen, maatschappelijk verantwoord beleggen, duurzaam investeren of impact investing.

Beleggingen met ethisch karakter
“Het maatschappelijk verantwoord beleggen evolueert nog steeds gunstig in België”, zegt algemeen directeur Herwig Peeters van Forum Ethibal, dat toeziet op het ethische karakter van de beleggingen. Zowel bij de particuliere beleggers als de institutionelen groeit het sterk. “Na de financiële crisis was er weliswaar een terugval, maar die was toe te schrijven aan de producten met een kapitaalgarantie die op vervaldatum kwamen en niet direct werden vervangen. Sinds 2014 is er opnieuw een sterke toename.”

 

Het grootste rendement is de sociale opbrengst – Johan Elsen

 

Bewustwording groeit
Volgens Peeters komt de meeste belangstelling voor ethische fondsen momenteel van de grote institutionele beleggers, die zich geleidelijk aan bewust worden van hun verantwoordelijkheden en stilaan ook de voordelen van maatschappelijk verantwoord investeren beginnen in te zien. “Een particulier heeft er ook belangstelling voor, maar hij moet in de mogelijkheid worden gesteld die producten te leren kennen. Ze liggen niet in de supermarkt. Er is behoefte aan sensibilisering.”

 

ethisch_investeren

 

Vergelijk appels met appels
Wie ethisch wil beleggen, moet overigens niet aan rendement inboeten. Sommige fondsen scoren zelfs systematisch beter. Peeters: “Maar laten we wel wezen: je moet appels met appels vergelijken. Vergelijk fondsen met gelijkaardige strategieën.” Institutionele beleggers starten bij de ombouw van hun portefeuille doorgaans met uitsluitingscriteria. Er wordt niet belegd in aandelen van tabaksfabrikanten, wapenproducenten,… “Dit is een eerste laagje ethische vernis, maar het is een noodzakelijke stap”, stelt Peeters nog.

 

Het maatschappelijk verantwoord beleggen evolueert gunstig – Herwig Peeters

 

Beoordeling achteraf of vooraf?
Daarna volgt mogelijk een aanpak met een positieve benadering waarbij bewust wordt gekozen voor aandelen van bedrijven met een meerwaarde op het vlak van milieu of sociaal engagement. Dikwijls worden per sector de beste presteerders gekozen. Bij sommige fondsen volgt de beoordeling achteraf. Zit er een aandeel met een probleem in de portefeuille, dan wordt het verwijderd. Bij andere fondsen gebeurt de beoordeling dan weer vooraf. “Bij de fondsen die het label van Forum Ethibel dragen is dat het geval”, aldus nog Peeters.

Ontwikkelingshulp via beleggingen
Een andere manier om ethisch te beleggen is investeren in aandelen van organisaties die zich toeleggen op microfinanciering in de ontwikkelingslanden, waarbij ze kleine leningen verstrekken aan lokale ondernemers zodat die de kans krijgen om via het economische circuit hun toekomst en die van hun familie in eigen handen te nemen. Dat zijn bijvoorbeeld Incofin, Alterfin of Oikocredit. Wie daar aandeelhouder van wordt heeft jaarlijks recht op een dividend. Bij Oikocredit bedraagt dat sinds lang 1,25 procent. “Het grootste rendement is echter de sociale opbrengt: je helpt mensen zichzelf te helpen”, zegt directeur Johan Elsen.

Extra dimensie
In 2014 startte Oikocredit, dat om historische redenen vooral actief is in Azië en Latijns-Amerika, ook met het financieren van investeringen in de sector van vernieuwbare energie in ontwikkelingslanden. Op die manier wil het een extra dimensie toevoegen aan zijn activiteit. De doelstelling is om dit jaar voor 500.000 euro aan investeringen in hernieuwbare energie te kunnen financieren. Om dat mogelijk te maken, is de organisatie ook op zoek naar 250 bijkomende aandeelhouders. Ze kunnen de lokale ondernemers in de ontwikkelingslanden op die manier helpen om ook milieuvriendelijke energie te produceren.