018In samenwerking met

Ingrid Stevens,
effectenmakelaar en zaakvoerder Leo Stevens & Cie, Puur en Persoonlijk Vermogensbeheer

Mensen in de omgeving van een zorgbehoevende staan meestal niet stil bij financiële, juridische of fiscale kwesties. Ze spitsen zich vooral toe op de dagelijkse zorgverlening, terwijl ze gemakkelijk gemoedrust kunnen creëren door die zaken op tijd te regelen.

Wat als mijn zorgenkind meerderjarig wordt? Wie gaat voor hem/haar zorgen als ik er niet meer ben? Wat als mijn ouder begint te dementeren en er nog niets geregeld is? Wat als mijn partner een ongeval meemaakt en daardoor een blijvende beperking heeft? Dergelijke problemen vormen slechts een kleine greep uit de vele moeilijke situaties die we tijdens ons leven kunnen tegenkomen. Meestal heb je ze niet kunnen voorzien en heb je er al helemaal niet voor gekozen. Maar je hebt wel controle over de manier waarop je ermee omgaat.

Mantelzorgen overkomt je
Het is dan ook uitermate belangrijk dat we bereid blijven de mens in de patiënt te zien, want je kiest er niet voor patiënt te zijn. Mantelzorger worden is ook iets wat je overkomt. Je steekt bijna automatisch een helpende hand uit, omdat iemand belangrijk voor je is. Eén op tien Belgen is mantelzorger, het merendeel tussen 45 en 65 jaar. Ze zijn vaak nog actief op de arbeidsmarkt en combineren dat ook nog met de zorg voor zowel (klein)kinderen als ouders. Het evenwicht tussen draagkracht en draaglast kan snel verloren gaan. Daarom ook een warm pleidooi voor zorg voor de mantelzorgers zelf.

Sta stil bij de financiële zaken
Toen ik me, bij de voorbereiding van mijn boek Financiële Zorgvragen – In goede en kwade dagen begon te verdiepen in de zorgmaterie, werd het me duidelijk dat mensen in de omgeving van de zorgbehoevende zich vooral op de dagelijkse zorgverlening toespitsen. Ze staan er meestal niet bij stil om verder in de toekomst te kijken en financiële en juridische maatregelen te treffen. Openhartig praten over de toekomst is soms nog een taboe of de materie is te complex. Meestal echter, hebben de betrokkenen er gewoon geen tijd en energie meer voor en komen ze, naast de dagelijkse zorg, niet verder dan die tegemoetkomingen in orde te brengen waar ze recht op hebben. Toch is het belangrijk om ook eens het bredere plaatje te bekijken en stil te staan bij de financiële, juridische of fiscale kwesties. Want door die zaken tijdig te regelen, creëer je gemoedsrust en verlicht je je zorgen voor later.

Pasklare antwoorden bestaan niet
Maar elke zorgsituatie is heel individueel en persoonlijk. Dat maakt deze problematiek wel moeilijk, maar ook boeiend. Je kunt geen passe-partout uitwerken die op elke situatie van toepassing is. Daarom heb ik in mijn boek beroep gedaan op specialisten die, elk in hun vakdomein, het complexe kluwen van uit het leven gegrepen zorgvragen en -situaties hebben trachten te ontrafelen en oplossingen te bieden. Minstens even belangrijk waren de talrijke getuigen die in de praktijk zelf naar oplossingen hebben gezocht voor concrete zorgsituaties. Zij kunnen mogelijk een inspiratie zijn voor patiënten, mantelzorgers en beleidsmakers.

Blijf vooruit kijken
Als er een rode draad te trekken is uit alle verhalen en getuigenissen, is dat iedereen geconfronteerd wordt met zorgvragen; als patiënt, als mantelzorger, als familielid of in de vriendenkring. Op die momenten blijft het dan ook van groot belang vooruit te kijken.