Groene energie en energie-efficiënt werken is voor iedereen een prioriteit. Dit tonen het Vlaams klimaat- en energiepact, burgerpanels, universitaire testprojecten en plannen binnen bedrijven goed aan. Enkele bedrijven spelen alvast een voortrekkersrol.

Groene omschakeling
Heel wat Belgische bedrijven leverden al inspanningen om hun energieverbruik te verminderen en groener te maken. Zo slaagde de coöperatieve groenten- en fruitveiling BelOrta er bijvoorbeeld in om maar liefst 80 procent te besparen op de verlichting in een van haar loodsen. Dit dankzij een omschakeling naar ledverlichting, het gebruik van lichtdimmers en bewegingsdetectie. Marc Cools, technisch bedrijfsleider licht toe: “Die bewegingsdetectie is nuttig omdat we ook ’s nachts werken en we nu enkel de werkplekken verlichten, terwijl vroeger de hele loods baadde in het licht. De bedoeling is om ook de overige loodsen op die manier energiezuiniger te maken, want verlichting is voor ons een van onze grootste uitgavenposten. Gelukkig beschikken we al over 30.000 zonnepanelen op de daken van onze loodsen op de verschillende sites, zo ook op ons 4 ha grote distributiecentrum.”

Hergebruik van warmte 
Een andere groene oplossing die hier toegepast wordt, is het hergebruik van de warmte die bij koeling vrijkomt. Cools vervolgt: “Bij onze nieuwe koelinstallaties recupereren we die vrijgekomen warmte als vloerverwarming in onze geconditioneerde loodsen. Voor onze oude installaties bestudeert een student van de KU Leuven Campus De Nayer momenteel de manier waarop die warmte in de grond kan opgeslagen worden, zodat onze loodsen en kantoren er daarna mee verwarmd kunnen worden.” Daarnaast denkt BelOrta er al 10 jaar aan om windmolens te plaatsen. Die leveren ook ‘s avonds elektriciteit en tijdens de nacht, wanneer de koeling de meeste energie vraagt. In samenwerking met Encon en Energyville zijn ze sinds begin vorig jaar met hun site in Borgloon lid van het Vlaamse Lerende Energie-efficiënte Netwerken (VLEEN), samen met acht andere Limburgse bedrijven. Cools besluit: “We leren er van elkaar hoe energie te besparen en hoe we het nog beter kunnen doen. Ik noem het een beetje gluren bij de buren.”

 

Bij onze nieuwe koelinstallaties recupereren we de vrijgekomen warmte als vloerverwarming in onze loodsen Marc Cools

 

Asfalt via HEAL-techniek
Terwijl windmolenparken en zonnepanelen op onze daken al deel uitmaken van het Belgische landschap, zijn met zonnepanelen geplaveide autowegen en fietspaden door het hoge prijskaartje nog niet voor morgen. Intussen loopt er op de campus Groenenborger van de UA wel een interessant fietspad-project, waarbij gebruik gemaakt wordt van nieuwe technologieën. Dr. Ing. Wim Van den bergh, Docent Infrastructuurwerken & Asfalttechnologie, licht toe: “Voor de aanleg van het fietspad werd milieuvriendelijk asfalt gebruikt dat aan een lagere temperatuur geproduceerd wordt, wat al een energiewinst opleverde. Daarnaast wordt ook energie gewonnen uit het asfalt via de HEAL-techniek, die ervoor zorgt dat het wegdek minder onderhevig is aan scheur- en spoorvorming. Onder de toplaag van het asfalt wordt er namelijk een raster gelegd, met daarin een buisjesnetwerk waardoor water stroomt dat in de zomer warmte opneemt en via een warmtewisselaar in de bodem wordt opgeslagen. In de winter wordt dan een deel van die warmte opgepompt om het fietspad sneeuw- en ijsvrij te houden, terwijl de rest kan dienen om nabijgelegen gebouwen te verwarmen.”

Tijdig herstellen
Een primeur voor België is dat er sensoren in het asfalt geplaatst werden, waarmee de asfaltvervorming nauwkeurig opgevolgd wordt, zodat eventuele herstellingen tijdig ingepland worden. Van den Bergh vervolgt: “Afgezien van de voordelen, is het prijskaartje voorlopig wel een struikelblok. Een fietspad met buisjes is dubbel zo duur als een ‘normaal’ fietspad. Als steden zo’n fietspad of weg willen aanleggen, is het zaak dat dit gebeurt op basis van een weldoordachte planning, waarbij de diverse stadsdiensten – riolering, gas… – goed op elkaar afgestemd zijn.”

Tal van vragen
Er blijven nog heel wat vragen. In hoeverre is groene energie haalbaar voor alle bedrijven, van wie is de gewonnen energie bij groene wegen en zou de wegbeheerder – stad of gewest – geïnteresseerd zijn om ook energieleverancier te worden? Op deze vragen krijgen we hopelijk de komende jaren antwoord.