Voedingssupplementen bestaan in alle vormen en maten: als capsules, pastilles, druppeltellers… En je vindt ze overal: in de supermarkt, de apotheker, de dieetwinkel en natuurlijk ook online. Maar, hebben we ze eigenlijk wel nodig?

Er zijn immens veel voedingssupplementen op de markt aanwezig. Voor elk kwaaltje wel een pilletje. Er zijn supplementen die één voedingsstof bevatten zoals bijvoorbeeld vitamine C of magnesium en er zijn de multi-supplementen die bestaan uit een combinatie van mineralen, vitaminen, sporenelementen en plantenextracten. In de wetgeving worden voedingssupplementen omschreven als ‘levensmiddelen met tot doel het normale voedingspatroon te vervolledigen’. Voedingssupplementen moeten dus de gewone voeding aanvullen, in het bijzonder wanneer die niet voorziet in alle voedingsstoffen die nodig zijn voor een goede gezondheid.

Overbodig bij gezonde mensen
“Wie gezond, evenwichtig en gevarieerd eet, krijgt alle nodige vitaminen en mineralen binnen”, zegt Kris Gillis, erkend diëtiste en vicevoorzitter van de Vlaamse Beroepsvereniging van Voedingsdeskundigen en Diëtisten. “De Hoge Gezondheidsraad stelt aanbevelingen op voor voedingsstoffen en via de actieve voedingsdriehoek worden deze adviezen vertaald naar praktische voedingsaanbevelingen. Drie glazen melk bijvoorbeeld, geven je de aanbevolen 900 mg calcium per dag. Voor personen met een gezond voedingspatroon zijn voedingssupplementen in normale omstandigheden dus overbodig.”

 

“Wie geen groenten en fruit eet, kan dat tekort niet opvullen met vitaminesupplementen” – Kris Gillis

 

Gezond eten is prioriteit
Over één ding zijn alle voedingsdeskundigen het eens: vitamines op zich zijn onmisbaar voor een goede gezondheid. We hebben ze nodig voor een goede werking en weerstand van ons lichaam. In totaal bestaan er 13 vitamines en veel van hun gezondheidseffecten zijn wetenschappelijk bewezen. “Vitamines zijn inderdaad onmisbaar”, zegt Anke van den Brand, voedingsdeskundige bij het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie en Ziektepreventie (VIGeZ). “Het blijft dus belangrijk om in de eerste plaats gezond te eten en op die manier voldoende vitaminen en mineralen binnen te krijgen. Neem dus zeker geen supplementen vanuit het idee ´baat het niet, dan schaadt het niet’.”

Te weinig…
Wie is er dan wel gebaat bij een suppelement? “Algemeen is de extra inname van supplementen noodzakelijk voor sporters, rokers, veganisten, anorexiapatiënten, baby’s en jonge kinderen, langdurig zieke patiënten en bejaarden”, aldus Gillis. Ouderen nemen bijvoorbeeld best extra vitamine D. Die vitamine wordt onder invloed van zonlicht in de huid aangemaakt, maar dat gebeurt minder naarmate we ouder worden. Zwangere vrouwen of vrouwen met een zwangerschapswens hebben dan weer een verhoogde behoefte aan foliumzuur die niet door een gezonde voeding alleen ingevuld kan worden. Vegetariërs en veganisten wordt aangeraden om vitamine B12 in te nemen omdat die vitamine enkel in dierlijke producten voorkomt zoals vlees, vis, melk en eieren. “Als je zelfstandig een kuur wil starten, kies je best voor lage dosissen van veel vitamines en mineralen eerder dan hoge dosissen van een beperkt aantal”, aldus Gillis.

 

“Raadpleeg bij twijfel over een suppelement een diëtiste of arts” – Anke van den Brand

 

…en te veel
Want zoals vaak het geval is: te is te. Ook in het geval van vitaminen. Wateroplosbare vitaminen, zoals vitamine C en alle B-vitamines kan het lichaam niet of nauwelijks opslaan, waardoor we het teveel eraan gewoon uitplassen. Op zich kan dat dus geen kwaad. Bij de vetoplosbare vitaminen echter, zoals A, D, E en K, is er wel voorzichtigheid geboden. Een zwangere vrouw die bijvoorbeeld teveel vitamine A inneemt, riskeert schade aan de foetus.

Bloedafname bij arts
Kritisch met supplementen omgaan is hier de boodschap. “Geloof niet zomaar wat er op de verpakking van voedingsupplementen staat”, zegt van den Brand. “Bekijk de samenstelling zorgvuldig en vraag jezelf af: heb ik dit eigenlijk wel nodig? Bij twijfel raadpleeg je best een diëtiste of arts.” Een arts kan via een bloedafname nakijken of er effectief een tekort is aan een bepaalde voedingsstof. Via een supplement kan dat tekort aangevuld worden. “Gezonde mensen kunnen een tekort aan een bepaalde voedingsstof ook via een evenwichtig voedingspatroon en levensstijl rechtzetten.”