Uit de cijfers van Fost Plus blijkt dat België vorig jaar Europees recyclagekampioen was met 87,4 procent inzake recyclage van huishoudelijke verpakkingen. Niet alleen sorteren wij Belgen volop, allerhande sectoren gaan ook steeds meer reststoffen verwerken.

 

Peter Geldof
zaakvoerder van houtrecyclage Geldof en sinds mei 2017 ook van G-Bloc

Waarom zouden meer Belgische bedrijven moeten investeren in het bewerken van reststoffen zodat deze nieuwe toepassingen krijgen?
“In België hebben we geen grote natuurlijke rijkdommen, dus waarom niet de bestaande afvalstromen gebruiken voor bestaande en nieuwe toepassingen. Dat is ook het principe van landfill mining, waarbij onderzocht wordt of afvalstoffen die vroeger gewoon in de grond werden gestopt nog herbruikbaar zijn. Tegenwoordig worden reststoffen gelukkig al vaak opnieuw gebruikt. Zo recycleren wij bij G-Bloc bijvoorbeeld onze eigen houtspaanders en maken er palletblokken van. Op die manier geven we niet alleen hout een tweede leven, maar verkleinen we ook de afvalberg en sparen tegelijkertijd de natuurlijke grondstoffen. Het is immers belangrijk om op een duurzame manier met de natuur om te gaan.”

Wat zijn de grootste uitdagingen in jullie sector die nieuwe innovaties of toepassingen belemmeren of versoepelen?
“Er zijn talloze uitdagingen en niet alleen in onze sector. Het grote publiek staat bijvoorbeeld niet altijd open voor producten uit gerecycleerd afval, omdat ze er soms wat anders uitzien dan de traditionele producten. Zo is recyclagehout bijvoorbeeld donkerder van kleur en is er vaak scepsis of de eigenschappen en het resultaat van dit ‘afvalproduct’ wel dezelfde zijn als van een nieuw product. Op dat vlak is er zeker nog een mentaliteitswijziging nodig. Bovendien moet het afvalproduct ook goedkoper zijn, want anders is er geen interesse. Tenslotte moeten wij als sector zelf zoeken naar innovaties en energie steken in de voorbereiding en reinigingsprocessen van de reststoffen.”

Welke persoonlijke ambities streven jullie na om de kringloopeconomie te verbeteren?
“Onze bedrijfsstrategie is gebaseerd op de kringloopeconomie. Het zit echt in ons DNA ingebakken. Naast ons houtrecyclagebedrijf, dat al in 1994 startte, bouwden we dit jaar dus het gloednieuwe bedrijf G-Bloc dat als enige in België palletblokken maakt van houtspaanders. Daarnaast kijken we of we onze energie duurzamer kunnen maken door een biomassacentrale te bouwen met de minderwaardige houtstromen die uit de recyclage vrijkomen om zo in onze eigen stroom en warmte te voorzien. Ook maken we gebruik van watertransport om onze vrachtwagens van de weg te halen. Op die manier willen wij nog beter scoren op gebied van CO₂-uitstoot en onze ecologische voetafdruk verder verkleinen.”


Karl Vrancken
Research Manager Sustainable Materials bij VITO

Waarom zouden meer Belgische bedrijven moeten investeren in het bewerken van reststoffen?
“Vlaanderen is vandaag koploper in gescheiden afvalinzameling, maar momenteel exporteren we nog veel van dat afval voor verwerking. Willen we zelf een circulaire economie, dan moeten we een actievere rol spelen. Wij staan immers logistiek sterk omwille van onze havens en hebben dus de mogelijkheid om reststromen aan te trekken. Metalen recycleren we al behoorlijk, maar er zijn zeker opportuniteiten voor andere stromen. Zo zal er door het aankomend verbod per 1 januari op de invoer van kunststoffen in China, een overschot zijn op de Europese markt en moeten we daarvoor dus nieuwe recyclagetechnieken ontwikkelen. In het buitenland zijn ze daar al volop mee bezig.”

Wat zijn de grootste uitdagingen in jullie sector die nieuwe innovaties of toepassingen belemmeren of versoepelen?
“Als wij voor kunststoffen of voor vergelijkbare afvalstoffen de recyclinghub van Europa willen worden, moeten we afval als grondstof zien en onze grenzen ervoor openstellen. Dit vraagt wel een andere mindset. Zo zou er meer ruimte moeten komen om te experimenteren en om de markt te laten spelen zonder dat de overheid een te grote controlerende en beperkende rol vervult. Een tweede uitdaging is om de nieuwe digitale technieken meer te combineren, zowel met de ontwikkelingen rond afvalverwerking en afvalscheiding, als met nieuwe productiemethodes. Zo komen we tot een circulaire economie, waarin materialen een langere levensduur krijgen en omgevormd worden tot nieuwe producten.”

Welke persoonlijke ambities streven jullie na om de kringloop-economie te verbeteren?
“Eind oktober organiseerden we een internationale conferentie in Brussel om dat samengaan van de digitalisering en de circulaire economie nog meer vorm te geven en het bewustzijn errond te vergroten. Daarnaast zijn we ook sterk bezig om bouwmateriaal dat zeer CO₂-intensief is, te vervangen door low carbon bouwmateriaal. Er is al een product op de markt, vervaardigd uit staalslakken, een afvalproduct uit de staalsector, en CO₂. Maar we bestuderen hoe we van andere minerale reststoffen innovatieve bouwmaterialen kunnen maken, die het traditionele beton en cement zullen gaan vervangen. Verder ontwikkelen we nieuwe technologie, waarbij sensoren materialen leren herkennen om ze zo te sorteren en te scheiden.”


 

Veerle Rijckaert
Community & new business development manager bij Flanders’ Food

Waarom zouden meer Belgische bedrijven moeten investeren in het bewerken van reststoffen?
“Voor Flanders’ FOOD en Fevia (Federatie Belgische voedingsindustrie, red.) is het cruciaal om in de voedingsindustrie verder te blijven ijveren voor het verkleinen van de reststromen. Deze stromen zijn de som van nevenstromen, de niet-eetbare fractie in de voedingsproductie zoals bijvoorbeeld aardappelschillen, en voedselverlies. Dit verlies kan te wijten zijn aan menselijke fouten, een onderbreking in het productieproces, een beschadigde verpakking… Hoewel het niet eenvoudig is, is het ook de bedoeling reststromen zo hoog mogelijk te valoriseren op de ladder van Moerman. Deze worden dan eerst hergebruikt voor humane voeding, daarna voor veevoeder, grond- of meststoffen of energieproductie.”

Wat zijn de grootste uitdagingen in jullie sector die nieuwe innovaties of toepassingen belemmeren of versoepelen?
“Dé uitdaging is het blijven garanderen van de voedselveiligheid voor mens en dier. Daarom is traceerbaarheid een topprioriteit binnen Europa, en zeker in België kijken we hier streng op toe. Om te waarborgen dat nieuwe producten helemaal veilig zijn als ze op de markt gebracht worden, werd de novel food wetgeving in het leven geroepen. Hoewel dit wel innovatie belemmert, maakt dit dat de Europese consument op zijn twee oren kan slapen wanneer producten geïntroduceerd worden. Daarnaast streven we ook naar een geïntegreerde aanpak bij het maken van duurzamere voedselverpakkingen, zodat ze een logische en betaalbare keuze worden voor de consument.”

Welke persoonlijke ambities streven jullie na om de kringloop-economie te verbeteren?
“Het is niet mogelijk om deze uitdaging alleen aan te gaan als voedingsindustrie, maar we ambiëren een maximale synergie, zowel binnen de voedingsketen als over sectoren heen om zo mee de circulaire economie te ondersteunen. Zo werken in de Ketenroadmap Voedselverlies Vlaanderen, de Vlaamse Overheid en de verschillende schakels van de voedingsketen, vertegenwoordigd door onder meer Boerenbond, Fevia, Comeos (federatie van de Belgische handel en diensten, red.) en Horeca Vlaanderen, al vaak samen om de voedselverliezen in Vlaanderen te verminderen. Tenslotte willen we de voedselverliezen zo laag mogelijk houden en verder reduceren door verdere automatisering en digitalisering.”